Zwarte Piet naar thuiszorgorganisaties

Geplaatst op: 27 juli 2006

De verbanden die worden gelegd met een aangekondigd fraudeonderzoek, topsalarissen en riante afkoopsommen voor falende managers, maken de zaak niet rooskleuriger. Als wat indringender naar de specifieke reden van de aangekondigde maatregelen wordt gekeken, dan wordt de situatie snel duidelijk; er is dit jaar vooralsnog te weinig geld beschikbaar gesteld om te voorzien in de sterk stijgende vraag naar thuiszorg.

De diensten van de thuiszorg worden betaald uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). De verantwoordelijke staatssecretaris, Clémence Ross-Van Dorp, heeft om de kosten in de hand te houden, de uitgaven van de AWBZ aan een maximum gebonden. Voor dit jaar zijn de uitgaven op hetzelfde bedrag geraamd als die van vorig jaar, plus een groei van één procent. Vorig jaar is de vraag naar thuiszorg, door onder andere vergrijzing en kortere opnameduur in ziekenhuizen, echter veel sterker gestegen dan was voorzien. Deze trend zet zich dit jaar voort. In sommige gebieden kan de stijging oplopen tot wel tien procent in een jaar tijd. Zie daar het verschil. Met één procent meer geld kom je er dan natuurlijk niet.

Het bijzondere is dat elke Nederlander recht heeft op AWBZ-zorg als de noodzaak daarvoor eenmaal is vastgesteld. Het zijn niet de thuiszorgorganisaties die dit bepalen, maar het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Indicatieadviseurs van het CIZ onderzoeken objectief en onafhankelijk of en zo ja welke en hoeveel hulp iemand nodig heeft. Dit rapport gaat vervolgens naar het Zorgkantoor en deze toetst de rechtmatigheid. Daarna gaat de rapportage naar de zorgorganisatie waarvoor de patiënt voorkeur heeft opgegeven.

Thuiszorgorganisaties krijgen betaald voor de diensten die ze leveren, maar mogen niet de afspraak met het Zorgkantoor – een organisatie die regionaal namens het Ministerie van Volksgezondheid belast is met de uitvoering en het toezicht op de AWBZ – over het aantal op jaarbasis te verstrekken uren hulp overschrijden. Als de afspraak is vastgesteld op volume X en het aantal geleverde uren is aan het eind van het jaar hoger (bijvoorbeeld X + 10%), dan is deze overschrijding voor rekening van de zorgaanbieder, want afspraak is afspraak. De voorlopige raming voor Friesland in 2006 is een overschrijding en voor de instellingen dus een ‘tekort’ van circa 15 miljoen euro.

Thuiszorgorganisaties doen niets liever dan datgene waar ze voor zijn opgericht: het korter of langer helpen van mensen met uiteenlopende beperkingen, zodat zij zelfstandig kunnen blijven wonen in hun eigen vertrouwde omgeving. Nee verkopen is wel het laatste wat ze willen. Er is gelukkig –nog - voldoende deskundig en betrokken personeel om te voorzien in de behoeften van zorgvragers. Tegelijkertijd zijn de organisaties afhankelijk van de AWBZ en kunnen zij niet onbeperkt zorg leveren en kosten maken als daar geen opbrengsten tegenover staan.

De sleutel voor de oplossing van het ‘tekort’ ligt in handen van de staatssecretaris en de Tweede Kamer. Volgens de laatste berichten zou er nog voldoende geld in een knelpuntenpot zitten. Zolang deze nog niet verdeeld is, blijft er onzekerheid en kondigen sommige organisaties maatregelen aan. Het lijkt er op dat thuiszorgorganisaties als brenger van deze boodschap de zwarte piet krijgen toegespeeld. Het zou verstandig zijn van de staatssecretaris zo snel mogelijk duidelijkheid te verschaffen over de beschikbare middelen, zodat zorgorganisaties en cliënten weten waar ze aan toe zijn. Op klantenstops en onrust zit niemand te wachten.

De Friese Wouden
Siemen Volberda en Harrie Dijkstra

Geplaatst in Leeuwarder Courant, zaterdag 22 juli 2006

|