Dementia Care Mapping (DCM)

Zorgorganisatie De Friese Wouden kwam in 2005 voor het eerst in aanraking met DCM (Dementia Care Mapping) tijdens een werkbezoek aan Denemarken. Opmerkelijk is dat DCM tot dan toe aan Nederland voorbij was gegaan. Volgens de dementievakgroep komt dat vooral doordat de zorg vooral gericht is op medische oorzaken en gevolgen van dementie. Bij DCM staat echter de psychosociale kant van de ziekte en de beleving van de cliënt centraal.

De Friese Wouden was overtuigd van de meerwaarde van DCM voor haar cliënten en medewerkers. Daarop besloot de organisatie om DCM naar Nederland te halen. De Friese Wouden is nu licentiehouder voor DCM in Nederland. DCM Nederland beschikt sinds 2009 over erkende trainers die opgeleid zijn aan de Universiteit van Bradford. Hierdoor kunnen uw medewerkers nu in Nederland de opleiding tot mapper volgen en kunnen zij eventueel daarna de gevorderdencursus (advanced) in Nederland volgen. In een aantal zorgorganisaties in Nederland zijn projecten gestart om DCM te implementeren. DCM Nederland is ook betrokken bij een aantal wetenschappelijke onderzoeken. Dit zijn onderzoeken naar de effecten van DCM, kosteneffectiviteit van de methode en de toepassingsmogelijkheden in verschillende leef- en woonsituaties

Wat is DCM?

Betere zorg bij dementie door DCM
Dementia Care Mapping (DCM) is een intensieve observatiemethode én een proces. De observatie brengt het welbevinden van mensen met dementie in kaart. Het proces zorgt voor een continue verbetering van de kwaliteit van zorg aan deze mensen.

Persoonsgerichte zorg
Het uitgangspunt van DCM is persoonsgerichte zorg. Bij mensen met dementie gaan cognitieve (leer)vermogens achteruit, maar emoties blijven in stand. Mensen met dementie zijn gevoelig voor omgeving, sfeer en de manier waarop ze benaderd worden. Persoonsgerichte zorg gaat uit van vijf psychologische behoeftes van mensen met dementie:

  • Comfort 
  • Identiteit
  • Bezigheid 
  • Gehechtheid 
  • Erbij horen

Het helpt mensen zich ontspannen, veilig, gewaardeerd en nuttig te voelen als hierin wordt voorzien. Persoonsgerichte zorg voorziet in deze behoeftes. Hierdoor is het mogelijk voor mensen met dementie om zichzelf te zijn. Zo wordt het persoon-zijn (iemand zijn in relatie tot anderen) in stand gehouden.

De intensieve observatiemethode
Een getrainde observator (een mapper) observeert zes uur lang maximaal zes cliënten. Deze observaties vinden alleen plaats in openbare ruimtes van een woonzorgcentrum. De mapper beschrijft elke vijf minuten (een tijdframe) wat een cliënt heeft gedaan en noteert hierbij ook de stemming en mate van betrokkenheid. Daarnaast beschrijft de mapper de acties waarbij het persoonzijn van een persoon met dementie in stand wordt gehouden of juist wordt ondermijnd door het verzorgend personeel. Iedereen heeft wel eens over het hoofd van een cliënt heen gepraat, maar staat iemand wel eens stil hoe de cliënt zich hierbij voelt?

Het proces
DCM houdt uw medewerkers een spiegel voor van hun handelen en het effect daarvan op hun cliënten. Hierbij staat het welbevinden van de cliënt centraal. Er wordt niet alleen gekeken naar dat wat beter kan, maar ook naar wat juist wel goed gaat. Er is veel aandacht voor zaken die de kwaliteit van leven positief beïnvloeden. De mapper bespreekt de rapportages van een observatie met het team. Hierna maakt het team een actieplan. Ze krijgen hierbij tips en goede begeleiding van de mapper. Bij de volgende observatieronde wordt zichtbaar of de acties een positief effect hebben gehad. 

Meer informatie: www.dcmnederland.nl